Bierki szachowe

Opisy poszczególnych bierek szachowych.

Nauka gry w szachy

Podstawowe zasady rozgrywki szachowej

Zasady rozgrywki szachowej zmieniały się wraz z upływem czasu. Szachy nowoczesne, czyli takie z którymi mamy do czynienia obecnie, pojawiły się w XV wieku. Wtedy też nastąpiła istotna zmiana zasad gry jak i możliwości ruchu poszczególnych figur. W tym wpisie nie będziemy się skupiać zbyt szczegółowo na historii szachów, zajmiemy się natomiast opisem podstawowych zasad panujących na szachownicy. Celem każdej partii szachowej jest złapanie króla przeciwnika w ruchu zwany matem. Pierwszy ruch w każdej grze należy do białych. By ustalić…
Read more

Pionek

Pionek

W historii szachów pionek, w pewnym sensie był odpowiednikiem żołnierza piechoty. Najstarsze znalezione formy, mają kształt postaci klęczącej na kolanie, uzbrojonej w miecz i tarczę. W średniowieczu mnisi próbowali nadać pionkom kształty przedstawicieli różnych zawodów (przykładowo rolnika czy lekarza), jednak tego typu zabiegi nie przyjęły się pozytywnie i pionki dalej kojarzone były z piechotą. Pionki są najliczniejszym przedstawicielem ze wszystkich bierek szachowych, ale jednocześnie najsłabszym. Mają mocno ograniczone pole ruchu jak i możliwość zbijania figur przeciwnika. Nie oznacza to jednak,…
Read more

Skoczek

Skoczek

Skoczek, zwany kiedyś rycerzem, a obecnie również koniem, jest jedyną figurą która od czasu powstania szachów nie przeszła większych zmian. Najstarszą znaną bierką jest rzeźba z kości słoniowej, przedstawiającego człowieka na koniu, z tarcza w lewej i mieczem w prawej dłoni. Figurka datowana jest na VII/VIII wiek przed nasza erą. Na przestrzeni wieków i zależnie od regionu, skoczek przybierał różne formy i styl wyglądu. Nie mniej jednak, zawsze była to podobizna uzbrojonego jeźdźca, dosiadającego konia. Skoczki zaliczamy do tak zwanych…
Read more

Goniec

Goniec

W dawnej grze o nazwie Czaturanga, która oddawała strukturę i strategię walk indyjskiej armii, figura ta przedstawiona była jako słoń w wojennej uprzęży (mowa oczywiście o gońcu). Do dziś w Indiach i Birmie, słoń jest obowiązkową ozdobą każdego kompletu szachów. W Arabii natomiast goniec szachowy miał formę abstrakcyjną i przypominał swoim wyglądem kopułę z dwoma małymi, podobnymi do kłów wypustkami. Nosił też inna nazwę, mianowicie Alfil, która była arabska nazwą słonia. Kiedy szachowy Alfil dotarł do europy, miejsca gdzie wiedza…
Read more

Wieża

Wieża

W ręko piśmie perskim z VII wieku naszej ery wspominającym pierwszy raz o szachach, została wymieniona nazwa ruk (pojazd inaczej zwany też rydwanem). Szacuje się, że właśnie od rydwanu zaciągnęła swój pierwowzór dzisiejsza wieża szachowa. W arabskiej odmianie szachów, figura zachowała swoją dawną nazwę ruk, choć przybrała inne, bardziej uproszczone kształty. W Europie tylko Anglicy nazywają wieżę „rook”. Niemcy mówią na nią „turm”, a Francuzi „tour” – należy jednak wspomnieć, że w obu przypadkach słowa te bardziej oznaczają zamek. W…
Read more

Hetman

Hetman

Hetman (zwany też królową) jest obecnie najmocniejszą figurą na szachownicy. Strata Hetmana często równa się z porażką w grze. Bierka o której mowa przeszła w historii wiele stadiów nazewnictwa. Swoje istnienie zaczęła jako firsan, czyli doradca króla lub mędrzec. Kiedy jednak dotarła do Europy (a konkretnie do Anglii), nazwa firsan nic nie znaczyła dla miejscowej ludności. Skojarzono ją jednak z czymś innym, mianowicie położeniem obok króla. W ten o to sposób bierka szybko powiązana została z królową i tak też…
Read more

Król

Król

Król szachowy jest paradoksalnie najważniejszą, ale i najsłabsza figurą szachową. Nie jest to bynajmniej typ króla feudalnego, który wiedzie swoją armię do boju i jest trenowany, jak każdy z jego rycerzy, by walczyć o zwycięstwo. Bardziej przypomina on wodzów staro indyjskich – samodzielnie bezbronnych – ale za to czczonych z honorem i bronionych z wielkim poświęceniem. Taki jest właśnie król występujący w szachach, czyli nie posiadający zbyt dużych możliwości ataku jak i obrony (w swoim posunięciu może przemieścić się tylko…
Read more

Roszada krótka

Roszada

Roszada jest to specjalny ruch (wprowadzony w XVI wieku) pozwalający królowi szukać schronienia w narożniku szachownicy, a jednocześnie wyprowadzający ciężką figurę (wieżę) na środek pola rozgrywki. Gracz który wykonuje roszadę, ma możliwość przemieszczenia dwóch bierek jednocześnie, używając do tego tylko jednego posunięcia. Tego typu zagranie można wykonać tylko pomiędzy królem, a wieżą – warunkiem koniecznym do wykonania roszady jest wcześniejszy brak ruchu króla lub wieży. Jeżeli wcześniej wykonaliśmy jakieś posunięcie przynajmniej jedną z dwóch wymienionych wcześniej figur, roszada nie jest…
Read more